رؤياده بر خطابه
مئالى و خاطرده قالان ألفاظى عينًادر.
١٣٣٥ سنهسى أيلولنده، دهرڭ حادثاتى ويرديگى يأس ايله شدّتله مضطرب ايدم. شو كثيف ظلمت ايچنده بر نور آرايوردم. معنًا رؤيا اولان يقظهده بولامدم. حقيقةً يقظه اولان رؤياىِ صادقهده بر ضيا گوردم. تفصيلاتى ترك ايله، يالڭز بڭا سويلتديريلمش نقطهلرى قيد ايدهجگم. شويله كه:
بر جمعه گيجهسنده نوم ايله عالمِ مثاله گيردم. برى گلدى ديدى:
-مقدّراتِ إسلام ايچون تشكّل ايدن بر مجلسِ محتشم، سنى ايستهيور.
گيتدم گوردم كه، منوّر، أمثالنى دنياده گورمهديگم، سلفِ صالحيندن و أعصارڭ مبعوثلرندن هر عصرڭ مبعوثلرى ايچنده بولونور بر مجلس گوردم. حجاب ايتدم، قپوده طوردم. اونلردن بر ذات ديدى كه:
-أى فلاكت، هلاكت عصرينڭ آدمى، سنڭ ده رأيڭ وار، فكرينى بيان ايت!
آياقده طوروب ديدم:
-صورڭ جواب ويرهيم.
برى ديدى:
-بو مغلوبيتڭ نتيجهسى نه اولاجق، غالبيتده نه اولوردى؟
ديدم:
-مصيبت شرِّ محض اولماديغى ايچون، بعضًا سعادتده فلاكت اولديغى گبى، فلاكتدن دخى سعادت چيقار. أسكيدن بَرى إعلاىِ كلمة اللّٰه و بقاىِ إستقلاليّتِ إسلام ايچون فرضِ كفايۀِ جهادى درعهده ايله، كندينى يك وجود اولان عالمِ إسلامه فدايه وظيفهدار و خلافته بايراقدار گورمش اولان بو دولتِ إسلاميهنڭ فلاكتى، عالمِ إسلامڭ سعادتِ مستقبلهسيله تلافى ايديلهجكدر.
زيرا شو مصيبت، مايۀِ حياتمز و آبِ حياتمز اولان اخوّتِ إسلاميهنڭ إنكشاف و إهتزازينى خارق العاده تعجيل ايتدى. بز اينجينير ايكن، عالمِ إسلام آغلايور. آوروپا زياده اينجيتسه، باغيرهجقدر. شايد ئولسهك، يگرمى ئولهجگز، اوچ يوز ديريلهجگز. خارقهلر عصرندهيز. ايكى اوچ سنه موتدن صوڭره ميدانده ديريلنلر وار. بز بو مغلوبيتله بر سعادتِ عاجلۀِ (عَاجِلَهءِ) موقّته غيب ايتدك؛ فقط بر سعادتِ عاجلۀِ (آجِلَهءِ) مستمرّه بزى بكلهيور. پك جزئى و متحوّل و محدود اولان حالى، گنيش إستقبال ايله مبادله ايدن قزانير.
بردن مجلس طرفندن دينيلدى:
-ايضاح ايت!
ديدم:
-دولتلر، ملّتلر محاربهسى، طبقاتِ بشر محاربهسنه تركِ موقع ايدييور. زيرا بشر أسير اولمق ايستهمديگى گبى، أجير اولمق ده ايستهمز. غالب اولسه ايدك، خصممز و دشمنمز ألندهكى جريانِ مستبدانهيه بلكه داها شديدانه قاپيلهجق ايدك. حالبوكه او جريان هم ظالمانه، هم طبيعتِ عالمِ إسلامه منافى، هم أهلِ ايمانڭ أكثريتِ مطلقهسنڭ منفعتنه مباين، هم عمرى قيصه، پارچهلانمغه نامزددر. أگر اوڭا ياپيشسه ايدك، عالمِ إسلامى فطرتنه طبيعتنه مخالف بر يوله سوروكليهجك ايدك.
شو مدنيتِ خبيثه كه، بز اوندن يالڭز ضرر گوردك. و نظرِ شريعتده مردود و سيّئاتى حسناتنه غلبه ايتديگندن؛ مصلحتِ بشر فتواسيله منسوخ و إنتباهِ بشرله محكومِ إنقراض، سفيه، متمرّد، غدّار، معنًا وحشى بر مدنيتڭ حمايهسنى آسياده درعهده ايدهجكدك.
مجلسدن برى ديدى:
-نهدن شريعت شو مدنيتى (*) ردّ ايدر؟
___
(*): بزم مراديمز مدنيتڭ محاسنى و بشره منفعتى بولونان اييلكلريدر. يوقسه مدنيتڭ گناهلرى، سيّئاتلرى دگل كه؛ أحمقلر او سيّئاتلرى، او سفاهتلرى محاسن ظن ايدوب، تقليد ايدوب مالمزى خراب ايتديلر. مدنيتڭ گناهلرى اييلكلرينه غلبه ايدوب سيّئاتى حسناتنه راجح گلمكله، بشر ايكى حربِ عمومى ايله ايكى دهشتلى طوقات ييوب، او گناهكار مدنيتى زير و زبر ايدوب اويله بر قوصدى كه، ير يوزينى قانله بولاشديردى. إن شاء اللّٰه إستقبالدهكى إسلاميتڭ قوّتى ايله مدنيتڭ محاسنى غلبه ايدهجك، زمين يوزينى پيسلكلردن تميزليهجك، صلحِ عمومىيى ده تأمين ايدهجك.
___
ديدم:
-چونكه بش منفى أساس اوزرينه تأسّس ايتمشدر. نقطۀِ إستنادى قوّتدر. او ايسه شأنى، تجاوزدر. هدفِ قصدى، منفعتدر. او ايسه شأنى، تزاحمدر. حياتده دستورى جدالدر. او ايسه شأنى، تنازعدر. كتلهلر مابيْنندهكى رابطهسى، آخَرى يوتمقله بسلهنن عنصريت و منفى ملّيتدر. او ايسه شأنى، بويله مدهش تصادمدر. جاذبهدار خدمتى، هوا و هوسى تشجيع و آرزولرينى تطمين و مطالبنى تسهيلدر.
او هوا ايسه شأنى، إنسانيتى درجۀِ مَلكيهدن دركۀِ كلبيته اينديرمكدر، إنسانڭ مسخِ معنويسنه سبب اولمقدر. بو مدنيلردن چوغى، أگر ايچى طيشنه چوريلسه قورد، آيى، ييلان، خنزير، مايمون پوستى گورولهجك گبى خياله گلير.
ايشته اونڭ ايچون بو مدنيتِ حاضره، بشرڭ يوزده سكساننى مشقّته، شقاوته آتمش؛ اوننى مُمَوَّهْ سعادته چيقارمش، ديگر اونى ده بَيْنَ بَيْنَ بيراقمش. سعادت اودر كه، كلّه يا أكثره سعادت اوله. بو ايسه أقلِّ قليلڭدر.
نوعِ بشره رحمت اولان قرآن آنجق عمومڭ، لا أقل أكثريتڭ سعادتنى تضمّن ايدن بر مدنيتى قبول ايدر. هم سربست هوانڭ تحكّميله، حوائجِ غيرِ ضروريه حوائجِ ضروريه حكمنه گچمشلردر.
بداوتده بر آدم درت شيئه محتاج ايكن، مدنيت يوز شيئه محتاج و فقير ايتمشدر. سعى مصرفه كافى گلمديگندن حيلهيه حرامه سَوق ايتمكله، أخلاقڭ أساسنى شو نقطهدن إفساد ايتمشدر. جماعته نوعه ويرديگى ثروت حشمته بدل، فردى شخصى فقير، أخلاقسز ايتمشدر.
قرونِ اولٰىنڭ مجموعِ وحشتنى بو مدنيت بر دفعهده قوصدى!
عالمِ إسلامڭ شو مدنيته قارشى إستنكافى و صوغوق طاورانماسى و قبولده إضطرابى جاىِ دقّتدر. زيرا إستغنا و إستقلاليت خاصّهسيله ممتاز اولان شريعتدهكى إلٰهى هدايت، روما فلسفهسنڭ دهاسيله آشيلانماز، إمتزاج ايتمز، بلع اولونماز، تابع اولماز.
بر أصلدن توئم اولارق نشئت ايدن أسكى روما و يونان ايكى دهالرى؛ صو و ياغ گبى مرورِ أعصار و مدنيت و خرستيانلغڭ تمزيجنه چاليشمالرينه رغمًا، ينه إستقلاللرينى محافظه، عادتا تناسخله او ايكى روح شيمدى ده باشقه شكللرده ياشايورلر. اونلر توئم و أسبابِ تمزيج واركن إمتزاج اولونمازسه، شريعتڭ روحى اولان نورِ هدايت، او مظلم مدنيتڭ أساسى اولان روما دهاسيله هيچ بر وقت مزج اولونماز، بلع اولونماز...
ديديلر:
-شريعتِ غرّادهكى مدنيت ناصلدر؟
ديدم:
-شريعتِ أحمديهنڭ (ع.س.م) تضمّن ايتديگى و أمر ايتديگى مدنيت ايسه كه، مدنيتِ حاضرهنڭ إنقشاعندن إنكشاف ايدهجكدر. اونڭ منفى أساسلرى يرينه مثبت أساسلر وضع ايدر.
ايشته نقطۀِ إستناد، قوّته بدل حقدر كه، شأنى عدالت و توازندر. هدف ده منفعت يرينه فضيلتدر كه، شأنى محبّت و تجاذبدر. جهت الوحدت ده عنصريت و ملّيت يرينه، رابطۀِ دينى، وطنى، صنفيدر كه، شأنى صميمى اخوّت و مسالمت و خارجڭ تجاوزينه قارشى يالڭز تدافعدر. حياتده دستورِ جدال يرينه دستورِ تعاوندر كه، شأنى إتّحاد و تسانددر. هوا يرينه هُدادر كه، شأنى إنسانيةً ترقّى و روحًا تكاملدر. هوايى تحديد ايدر، نفسڭ هوساتِ سفليهسنڭ تسهيلنه بدل، روحڭ حسّياتِ علويهسنى تطمين ايدر.
ديمك بز مغلوبيتله ايكنجى جريانه طاقيلدق كه، مظلوملرڭ و جمهورڭ جريانيدر. باشقهلرندن يوزده سكسان فقير و مظلومسه؛ إسلامدن طقسان، بلكه طقسان بشدر.
عالمِ إسلام شو ايكنجى جريانه قارشى لاقيد ويا معارض قالمقله، هم إستنادسز هم بتون أمگنى هدر هم اونڭ إستيلاسيله إستحالهيه معروض قالمقدن ايسه، عاقلانه طاورانوب اونى إسلامى بر طرزه چويروب كندينه خادم قيلماقدر. زيرا دشمنڭ دشمنى، دشمن قالدقجه دوستدر. ناصلكه دشمنڭ دوستى، دوست قالدقجه دشمندر.
شو ايكى جريان بربرينه ضد، هدفلرى ضد، منفعتلرى ضد اولديغندن؛ برنجيسى ديسه «ئول!»، ديگرى دييهجك «ديريل!». برينڭ منفعتى، ضرر - إختلاف - تدنّى - ضعف - اويومامزى إستلزام ايتديگى گبى؛ اوتهكينڭ منفعتى دخى، قوّتمزى - إتّحادمزى بِالضروره إقتضا ايدر.
شرق خصومتى، إسلام إنكشافنى بوغويور ايدى؛ زائل اولدى و اولمالى. غرب خصومتى، إسلامڭ إتّحادينه، اخوّتڭ إنكشافنه أڭ مؤثّر سببدر، باقى قالمالى.
بردن او مجلسدن تصديق أمارهلرى تظاهر ايتدى.
ديديلر:
-أوت اميدوار اولڭز، شو إستقبال إنقلابى ايچنده أڭ يوكسك گور صدا، إسلامڭ صداسى اولاجقدر!..
تكرار برى صوردى:
-مصيبت جنايتڭ نتيجهسى، مكافاتڭ مقدّمهسيدر. هانگى فعلڭز ايله قدره فتوا ويرديڭز كه، شو مصيبتله حكم ايتدى. مصيبتِ عامّه، أكثريتڭ خطاسنه ترتّب ايدر. حاضرده مكافاتڭز نهدر؟
ديدم:
-مقدّمهسى، اوچ مهمّ أركانِ إسلاميهدهكى إهمالمزدر: صلات، صوم، زكات. زيرا يگرمى درت ساعتدن يالڭز بر ساعتى، بش نماز ايچون خالق تعالى بزدن ايستدى. تنبللك ايتدك. بش سنه يگرمى درت ساعت تعليم، مشقّت، تحريك ايله بر نوع نماز قيلديردى. هم سنهده يالڭز بر آى اوروج ايچون نفسمزدن ايستدى. نفسمزه آجيدق. كفّارةً بش سنه اوروج طوتديردى. اوندن، قرقدن يالڭز برى، إحسان ايتديگى مالدن زكات ايستدى. بخل ايتدك، ظلم ايتدك. او ده بزدن متراكم زكات آلدى. (اَلْجَزَاءُ مِنْ جِنْسِ الْعَمَلِ)
مكافاتِ حاضرهمز ايسه؛ فاسق، گناهكار بر ملّتدن خُمسى اولان درت ميليونى ولايت درجهسنه چيقاردى؛ غازيلك، شهادتلك ويردى. مشترك خطادن نشئت ايدن مشترك مصيبت، ماضى گناهنى سيلدى.
ينه برى ديدى:
-بر آمر، خطا ايله فلاكته آتمش ايسه؟
ديدم:
-مصيبتزده مكافات ايستر. يا آمرِ خطادارڭ حسناتى ويريلهجكدر (او ايسه هيچ حكمنده) ويا خزينۀِ غيب ويرهجكدر. خزينۀِ غيبده بويله ايشلردهكى مكافاتى ايسه، درجۀِ شهادت و غازيلكدر.
باقدم مجلس إستحسان ايتدى. هيجانمدن اوياندم. ترلى، أل پنچه ياتاقده اوطورمش كنديمى بولدم. گيجه بويله گچدى.
عين گون پراُميد، باشقه و دنيوى بر مجلسه گيتدم. (*) دنيويلر ديديلر:
___
(*): بو محاوره إئتلافجى پردهسى آلتنده إنگليزڭ إفساد سياستى قوميتهسنڭ حسابنه چاليشان و شيمديكى لا دينى حالى و وضعيتى إحضار ايدن آدملره و اونلره آلدانان مبتديلره قارشيدر.
___
-نهدن گلدڭ گلهلى سياسته قاريشمييورسڭ؟
ديدم: (اَعُوذُ بِاللّٰهِ مِنَ الشَّيْطَانِ وَ السِّيَاسَةِ)
أوت إستانبول سياستى، إسپانيول گبى بر خستهلقدر. فكرى هذيانلشديرر. بز متحرّكِ بِالذّات دگلز. بِالواسطه متحرّكز. آوروپا اوفلهيور، بز بوراده اوينييورز. او تنويم ايله تلقين ايدر. بز كنديمزدن خيال ايدوب أصمّانه تخريبمزده أثرِ تلقينى إجرا ايدرز. مادام كه منبع آوروپادهدر. گلن جريان، يا منفى ويا مثبتدر. منفىيه قاپيلان، حرف گبى (دَلَّ عَلٰى مَعْنًى فٖى نَفْسِ غَيْرِهٖ) ياخود (لَا يَدُلُّ عَلٰى مَعْنًى فٖى نَفْسِهٖ) تعريف ايديلير. ديمك بتون حركاتى، بِالذّات خارج حسابنه گچر. چونكه إرادهسى حكمسزدر. خلوصِ نيّتى فائده ويرمز. باخصوص منفى ايكى جهتِ ضعفله، خارج جريانڭ قوّتنه بر آلَتِ لايعقل اولور.
ديگر مثبت جريان ايسه كه، داخلدن موافق شكلنى گيهر. إسم گبى، (دَلَّ عَلٰى مَعْنًى فٖى نَفْسِهٖ) در. حركتى كندينهدر. تبعى خارجهدر. لازمِ مذهب مذهب اولماديغندن، بلكه مؤآخذ دگل. باخصوص ايكى جهتله قوّتى، خارج جريانڭ مثبت و ضعفنه إنضمام ايتسه، خارجى كندينه آلَتِ لايشعر ايدهبيلير.
ديديلر:
-دينسزلگى گورمييورسڭ، ميدان آلييور. دين نامنه ميدانه چيقمق لازم.
-أوت لازمدر. فقط قطعى بر شرط ايله كه، محرّك عشقِ إسلاميت و حميتِ دينيه اولمالى. أگر محرّك ويا مرجّح، سياستجيلك ويا طرفگيرلك ايسه، تهلكهدر. برنجيسى خطا ده ايتسه، بلكه معفودر. ايكنجيسى إصابت ده ايتسه، مسئولدر.
دينيلدى:
-ناصل آڭلارز؟
ديدم:
-كيم فاسق سياستداشنى، متديّن مخالفنه، سوءِ ظن بهانهلريله ترجيح ايتسه، محرّكى سياستجيلكدر. هم عمومڭ مالِ مقدّسى اولان دينى، إنحصار ذهنيتيله كندى مسلكداشلرينه داها زياده خاص گوسترمكله، قوى بر أكثريتده دينه عليهدارلق مَيلى اويانديرمقله نظردن دوشورمك ايسه، محرّكى طرفگيرلكدر.
مثلا: ايكى آدم دوگوشورلر. برى، ضعيف دوشهجگنى حسّ ايدركن، ألندهكى قرآنى قوىيه اوزاتمقله حمايهسنى دعوت ايدوب، قوى بر أله ويرمك لازمدر. تا برابر چاموره دوشمهسين. قرآنه محبّتنى، حرمتنى گوسترسين. قرآنى، قرآن اولديغى ايچون سوسين. أگر قوينڭ قارشيسنه سپر ايتسه، حمايت طمارينى تحريك ايتمگه بدل، حدّتنى جلب ايدر. قرآنى قوى بر خادمدن محروم بيراقمقله، ضعيف بر ألده برابر يره دوشرسه او، قرآنى كندى نفسى ايچون سَور ديمكدر.
أوت دينه إماله ايتمك و إلتزامه تشويق ايتمك و وظيفۀِ دينيهلرينى إخطار ايتمكله دينه خدمت اولور. يوقسه دينسزسڭز ديسه، اونلرى تجاوزه سَوق ايتمكدر. دين داخلده منفى طرزده إستعمال ايديلمز. اوتوز سنه خليفه اولان بر ذات، منفى سياست نامنه إستفاده ايديلدى ظنّيله، شريعته گلن تجاوزى گورديڭز. عجبا شيمديكى منفى سياستجيلرڭ فتوالرندن إستفاده ايدهجك كيمدر، بيلير ميسڭ؟ بنجه إسلامڭ أڭ شديد خصميدر كه، خنچرينى إسلامڭ جگرينه صاپلامشدر.
ديديلر:
إتّحاده شديد بر معارض ايدڭ. نهدن شيمدى سكوت ايدييورسڭ؟
ديدم:
-دشمنلرڭ اونلره شدّتِ هجومندن. دشمنڭ هدفِ هجومى، اونلرڭ حسنهسى اولان عظم و ثباتدر و إسلاميت دشمننه واسطۀِ تسميم اولمقدن فراغتيدر.
بنجه يول ايكيدر: ميزانڭ ايكى كفهسى گبى؛ برينڭ خفّتى، اوتهكينڭ ثقلتنه گچر. بن طوقاديمى، آنطرانيق ايله برابر أنوره، ونيزهلوس ايله برابر سعيد حليمه وورمام. نظرمده، ووران ده سفيلدر.
ديديلر:
-فرقهجيلق لازمِ مشروطيتدر.
ديدم:
بزدهكيلرده خطوطِ أفكار، تلاقى ايچون متمايلًا إمتداده بدل، منحرفًا گيتديگندن نقطۀِ تلاقى وطنده، بلكه كرهده گورولمييور. وجود، عدم گبى؛ برينڭ وجودى اوتهكينڭ عدمنى ايستر.
عناد بعضًا مفرط فرقه متعصّبلره، ضلال و باطلى إلتزام ايتديرر. شيطان بريسنه يارديم ايتسه، مَلك دير، رحمت اوقوتور. اوتهكنده مَلك گورسه، لباسنى دگيشديرمشدر دير، لعنت ايدر. سوءِ ظن و حسنِ ظن نظريله دوربينڭ ايكى طرفى گبى لَه عليهدار، واهى أمارهيى برهان، برهانى واهى أماره گورور.
ايشته شو ظلمدر، (اِنَّ الْاِنْسَانَ لَظَلُومٌ) سرّينى گوسترر. زيرا حيوانڭ عكسنه اولارق قوا و مَيللرى فطرةً تحديد ايديلمهمش، مَيلِ ظلم حدسزدر. لاسيّما أنانڭ أشكالِ خبيثهسى اولان خودكاملق، خود فكرلك، خودبينلك، خود أنديشلك، غرور و عناد او مَيله إنضمام ايتسه، اويله أكبر الكبائرى ايجاد ايدر كه، داها بشر اوڭا إسم بولمامش. جهنّمڭ لزومنه دليل اولديغى گبى، جزاسى ده يالڭز جهنّم اولابيلير.
مثلا: بريسنڭ بر صفتندن طاريلسه، مجمعِ أوصافِ معصومه اولان شخصنه، حتّى أحبّاسنه، حتّى مسلكداشنه ظلمنى تشميل ايدر، (وَلَا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ اُخْرٰى) يا قارشى تمرّد ايدر.
مثلا: محترس بر إنتقام ويا منتقم بر خلافيله بر كرّه ديمش: إسلام مغلوب اولاجق، قلبى پارچهلانهجق. صِرف او مرائى روحدن گلن، يالانجى فكردن چيقان مشئوم سوزينى طوغرى گوسترمك ايچون؛ إسلام مغلوبيتنى، إسلام پريشانيتنى آرزو ايدر، آلقيشلار، خصمڭ ضربهسندن متلذّذ اولور. ايشته شو آلقيشى و غدّار تلذّذيدر كه، مجروح إسلامى مشكل موقعده بيراقمش. زيرا خنچرينى إسلامڭ جگرينه صاپلامش اولان خصم، «سكوت ايت» ديمييور. «آلقيشلا، متلذّذ اول، بنى سهو» دييور، اونلرى مثال گوسترييور.
ايشته سزه دهشتلى بر گناه و ظلم كه، آنجق حشردهكى ميزان طارتابيلير. (وَ قِسْ عَلَيْهَا)
دينيلدى:
-مغلوبيت معلومدى، بز بيليردك، بيلهرك بزى بلايه آتديلر.
ديدم:
-عجبا هندنبورغ گبى دهشتلى إنسانلر نظرينه نظرى قالمش اولان غايۀِ حرب، سزڭ گبى عجميلره ناصل معلوم و بديهى اولابيلير. عجبا فكر ديديگڭز شى، (اَلْعِيَاذُ بِاللّٰه) آرزو اولماسين. بعضًا ظالمانه إنتقامِ شخصى، آرزويه فكر صورتنى گيديرر.
ياهو پيس بر چاموره دوشمشسڭز، مسك و عنبر دييه يوزيڭزه، گوزيڭزه بولاشديرمغه نه معنا وار؟
ايشته مثاليلرڭ منوّر گيجه مجلسنده و دنيويلرڭ مظلم گوندوز محفلنده عقلدن آقما دگل، قلبده چيقان بياناتم. ايستر ايسهڭ قبول ايت، ايستر ايسهڭ ايتمه، آڭلامق شرطيله. (ايستر آل گوشِ قبول جانه، ايستر حدّت ايت).
رؤيانڭ ذيلى
رؤيا حجده سكوت ايتدى. چونكه حجّڭ و اوندهكى حكمتڭ إهمالى، مصيبتى دگل، غضب و قهرى جلب ايتدى. جزاسى ده كفّارت الذنوب دگل، كثّارة الذنوب اولدى. حجّڭ باخصوص تعارفله توحيدِ أفكارى، تعاونله تشريكِ مساعىيى تضمّن ايدن ايچندهكى سياستِ عاليۀِ إسلاميه و مصلحتِ واسعۀِ إجتماعيهنڭ إهماليدر كه، دشمنه ميليونلرله إسلامى، إسلام عليهنده إستخدامه زمين إحضار ايتدى.
ايشته هند، دشمن ظن ايدهرك، حالبوكه پدرينى ئولديرمش، باشنده اوطورمش باغيرييور.
ايشته تاتار، قافقاس، ئولديرلمسنه يارديم ايتديگى شخص بيچاره والدهلرى اولديغنى «بعده خراب البصره» آڭلايور. آياق اوجنده آغلايورلر.
ايشته عرب، ياڭليشلقله قهرمان قارداشنى ئولديروب، حيرتندن آغلامهيى ده بيلمييور.
ايشته آفريقا، برادرينى طانيميارق ئولديردى، شيمدى واويلا ايدييور.
ايشته عالمِ إسلام، بايراقدار اوغلنى غفلتله بيلميهرك ئولديرمهسنه يارديم ايتدى، والده گبى صاچلرينى چكوب آه و فيزار ايدييور.
ميليونلرله أهلِ إسلام، خيرِ محض اولان سفرِ حجّه شدِّ رحل ايتمك يرينه، شرِّ محض اولان دشمن بايراغى آلتنده دنياده اوزون سياحتلر ايتديريلدى. (فَاعْتَبِرُوا)
* * *