ياپار، حقيقى گونشڭ دائمى ضياسى ايله صحبت ايدر، قونوشور. و بويلهجه منّتدارانه بر صحبت ايدهبيلير و دييهبيلير: «أى ير يوزينى ايشيغيله يالديزلايان و زمينڭ وجهنى و بتون چيچكلرڭ يوزلرينى گولديرن دنيا گوزلى، گوك نازدارى اولان نازنين گونش!. اونلر گبى بنم خانهجگمى، باغچهجگمى ايصينديردڭ و ايشيقلانديردڭ، بتون دنيايى ايشيقلانديرديغڭ و ير يوزينى ايصينديرديغڭ گبى.» حالبوكه أوّلكى آيينه صاحبى بويله دييهمز. او آيينه قيدى آلتنده گونشڭ عكسى ايسه، آثارى محدوددر، او قيده گورهدر.
ايشته شمسِ أزل و أبد سلطانى اولان ذاتِ أحد و صمدڭ تجلّيسى، ماهيتِ إنسانيهيه حدسز مراتبى تضمّن ايدن ايكى صورتله تظاهر ايدر:
برنجيسى:
آيينۀِ قلبه اوزانان بر نسبتِ ربّانيه ايله بر تظاهردر كه؛ هركس إستعدادينه و طىِّ مراتبده سير و سلوكنه، أسما و صفاتڭ تجلّياتنه نسبةً جزئى و كلّى او شمسِ أزلينڭ نورينه و صحبتنه و مناجاتنه مظهريتى وار. غالبِ أسما و صفاتڭ ظلالنده گيدن ولايتلرڭ درجاتى بو قسمدن ايلرى گلير.
ايكنجيسى:
إنسانڭ جامعيتى و شجرۀِ كائناتڭ أڭ منوّر ميوهسى اولديغندن، بتون كائناتده جلوهلرى تظاهر ايدن أسماءِ حسنىيى، بردن آيينۀِ روحنده گوسترهبيلمسى جهتيله جنابِ حق، تجلّئِ ذاتيله و أسماءِ حسنىنڭ أعظمى مرتبهده، نوعِ إنسانڭ معنًا أڭ أعظم بر فردينه، تجلّئِ أعظم تظاهر ايدر كه؛ بو تظاهر و تجلّى، معراجِ أحمدى (عصم) سرّيدر كه؛ اونڭ ولايتى، رسالتنه مبدأ اولور. ولايت كه؛ ظلدن گچر، ايكنجى تمثيلڭ برنجى آدمنه بڭزر. رسالتده ظلّ يوقدر، طوغريدن طوغرىيه ذاتِ ذو الجلالڭ أحديتنه باقار، ايكنجى تمثيلڭ ايكنجى آدمنه بڭزر. معراج ايسه، ولايتِ أحمديهنڭ (عصم) كرامتِ كبراسى، هم مرتبۀِ علياسى اولديغندن، رسالت مرتبهسنه إنقلاب ايتمش. معراجڭ باطنى ولايتدر،