قرآنِ حكيم أهلِ شعوره إمامدر، جنّ و إنسه مرشددر، أهلِ كماله رهبردر، أهلِ حقيقته معلّمدر. اويله ايسه، بشرڭ محاوراتى و اسلوبى طرزنده اولمق ضرورى و قطعيدر. چونكه جنّ و إنس مناجاتنى اوندن آلييور، دعاسنى اوندن ئوگرهنييور، مسائلنى اونڭ لسانيله ذكر ايدييور، أدبِ معاشرتنى اوندن تعلّم ايدييور و هكذا... هركس اونى مرجع ياپييور. اويله ايسه، أگر حضرتِ موسى عليه السلامڭ طُورِ سيناده ايشيتديگى كلام اللّٰه طرزنده اولسه ايدى؛ بشر بونى ديڭلهمكده، ايشيتمكده تحمّل ايدهمزدى و مرجع ايدهمزدى. حضرتِ موسى گبى بر اولو العزم، آنجق بر قاچ كلامى ايشيتمگه تحمّل ايتمشدر. موسى عليه السلام ديمش:
﴿اَهٰكَذَا كَلَامُكَ ؟ قَالَ اللّٰهُ : لٖى قُوَّةُ جَمٖيعِ الْاَلْسِنَةِ﴾
شيطان دوندى، ينه ديدى كه:
قرآنڭ مسائلى گبى چوق ذاتلر او چشيد مسئلهلرى دين نامنه سويلهيورلر. اونڭ ايچون بر بشر، دين نامنه بويله بر شى ياپمق ممكن دگل مى؟
جوابًا قرآنڭ نوريله ديدم كه:
أوّلا، ديندار بر آدم؛ دين محبّتى ايچون «حق بويلهدر. حقيقت بودر. اللّٰهڭ أمرى بويلهدر» دير. يوقسه، اللّٰهى كندى كيفنه قونوشديرماز. حدسز درجهده حدّندن تجاوز ايدوب، اللّٰهڭ تقليدينى ياپوب، اونڭ يرنده قونوشماز. (فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَبَ عَلَى اللّٰهِ) دستورندن تيترهر.
و ثانيًا، بر بشر كندى باشنه بويله ياپمسى و موفّق اولماسى هيچ بر جهتله ممكن دگلدر. بلكه، يوز درجه محالدر. چونكه بربرينه ياقين ذاتلر بربرينى تقليد ايدهبيليرلر. بر جنسدن اولانلر، بربرينڭ صورتنه گيرهبيليرلر. مرتبهجه بربرينه ياقين اولانلر، بربرينڭ مقاملرينى تقليد ايدهبيليرلر. موقّةً إنسانلرى إغفال ايدرلر. فقط