İçeriğe atla
مثنوئِ نوريه
نقطه · Sayfa 326

ايديلمشدر. فائده‌سز عبث يوقدر. شو (*) برهانمز دگل يالڭز أركانى و أعضاسى، بلكه بتون حجيراتى، بلكه بتون ذرّاتى برر لسانِ ذاكرِ توحيد اولارق بيوك برهانڭ صداىِ بلندينه إشتراك ايده‌رك (لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ) دييه ذكر ايدييورلر.

اوچنجى برهان:

قرآنِ عظيم الشاندر. شو برهانِ ناطقڭ سينه‌سنه قولاغڭى ياپيشديرسه‌ڭ ايشيده‌جكسڭ: (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُو) يى تكرار ايدييور. هم غايت مكمّل ثمراتيله، ميوه‌دار بر آغاجڭ منبعِ حياتى اولان جرثومه اولمازسه ويا كوكى بوزوقسه، ثمره ويرمز. شو برهانمز داللرنده ميوۀِ حق و حقيقت او قدر چوقدر و او قدر طوغريدر كه، شبهه بيراقماز كه جرثومه‌سنده اولان مسئلۀِ توحيد، هيچ وهم بيراقماز درجه‌ده قوّتلى، طوغرى بر حق و حقيقتى تضمّن ايدييور. هم شو برهانڭ عالمِ شهادت طرفنه تدلّى ايتمش اولان أحكامه دائر دالى، بتون صدق و حق و حقيقت اولديغى گبى، بِالضروره عالمِ غيب طرفنه اوزانان توحيده و غيبه دائر غصنِ أعظمى (آغاج دالى) ينه ثابت حقائق ايله ميوه‌داردر.

هم درينجه شو برهان ترسيم ايديلسه آڭلاشيلير كه، اونى گوسترن ذات، نتيجه‌سى اولان مسئلۀِ توحيدده او قدر أميندر كه، هيچ بر شائبۀِ تردّد هيچ بر طرفنده إحساس ايديلمييور. هم او نتيجه‌يى بتون حقائقه أساس عدّ ايده‌رك مسلّمه و ضروريه اولديغنى بتون قوّتِ بيانيله و إصراريله اوڭا گيديرييور. و باشقه شيلرى اوڭا إرجاع ايدييور. تمل طاشى گبى او شديد قوّت، صنعى اولاماز. هم ده، اوستنده‌كى سكّۀِ إعجاز هر إخبارينى تصديق ايدر. تزكيه‌دن مستغنى قيلار. عادتا إخباراتى بِنفسها ثابت امورلردندر. أوت شو برهانِ منوّرڭ آلتى جهتى ده

___

(*): دلالتجه سيماسى بر «هو» لفظنه بڭزر كه، او «هو»نڭ هر بر جزئى كوچك «هو»لردن، هر بر كوچك «هو» ده كوچوجك «هو»لردن تشكّل ايتمشدر.