İçeriğe atla
مثنوئِ نوريه
قطره‌ · Sayfa 67

و كذا سماوات صحيفه‌سنى گونش و ييلديزلرله يازان قدرتله، بال آريسيله قارينجه‌نڭ صحيفه‌لرينى حجيرات و ذرّات ايله يازان قدرت بر اولديغندن (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ) ايله (مسئله‌نڭ إعلانيله) خالقڭ بر اولديغنه دلالت و شهادت ايدر.

و كذا مثلا بلوط ايله أرض گبى جامد و متخالف شيلرده تجاوب و معاونت، يعنى بربرينڭ حاجتنه جواب ويرمك و سيّارات گبى شمسدن پك اوزاق اولان ييلديزلرڭ شمسه ويا بربرينه تساند ايتمه‌لرى، بتون أشيانڭ بر مدبّرڭ إداره‌سنده بولونديغنه شهادت ايده‌رك (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ) ايله إعلان ايدر.

و كذا سماواتڭ ييلديزلر گبى آثارِ منتظمه‌ده‌كى مشابهت و أرضڭ بربرينه بڭزه‌ين چيچكلرنده، حيواناتنده‌كى مناسبت، خالقڭ بر اولديغنه دلالتله شهادتنى (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ) ايله إعلان ايدر.

و كذا هر بر ذى‌حيات، چوق إسم و صفتلرڭ تجلّيسنه مظهردر. مثلا، بر ذى‌حيات وجوده گلديگنده بارئ إسمنڭ جلوه‌سنه، تشكّلنده مصوّر صفتنڭ جلوه‌سنه، غدالانديغى زمان رزّاق إسمنڭ جلوه‌سنه؛ خسته‌لقدن شفا بولديغنده، شافى إسمنڭ تجلّيسنه و هكذا تأثيرده متساند، آثارده متخالف، چوق صفت و إسملره مظهردر. بو صفتلرڭ و إسملرڭ هدفلرى بر اولديغندن، ألبته مسمّالرى ده بر اولور. ايشته هر بر ذى‌حيات، شو مظهريتله خالقڭ بر اولديغنه دائر اولان شهادتنى (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ) ايله إعلان ايدر.

و كذا منظومۀ شمسيه ايله بال آريسينڭ گوزلرى آراسنده‌كى إرتباط و كيفيتجه بربريله مناسبتلرى، ايكيسنڭ بر نقّاشڭ نقشى اولديغنه اولان دلالتلرينى (اَللّٰهُ لَا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ) ايله إعلام ايدييورلر.