إنتظامسز ظن ايديلن تموّجاتِ هوائيه، غايت حكمتلى و وظيفهدار اولارق ربوبيتڭ تكوينى أمرلرينى أطرافه يتيشديرر دييه إفاده ايتديگى گبى؛ رسالۀِ ذرّات دخى مادّيونلر طرفندن تصادفى و إنتظامسز تلقّى ايديلن حركاتِ ذرّات دخى، غايت حكمتلى و او ذرّهلر منتظم وظيفهلرله وظيفهدار اولدقلرينى غايت قوّتلى و قطعى برهانلر ايله إثبات ايدييور.
هم معراجِ محمّدى عليه الصلاة والسلامى دلائلِ عقليه ايله غايت معقول و قطعى بر صورتده إثبات ايدن و اوتوز برنجى سوز نامنده و مرتبهسنده بولونان رسالۀِ معراجه، حضرتِ إمامِ على (رض) اوتوز برنجى مرتبهده معراجِ أحمدى (عصم) و قاب قوسَيْندهكى مشاهده و مكالمهيى صريح بر صورتده باشلايان سورۀِ (وَالنَّجْمِ اِذَا هَوٰى) نڭ باشنده بولونان (وَالنَّجْمِ اِذَا هَوٰى) جملهسى ايله صراحته ياقين بر طرزده او رسالهيه إشارت ايدر و سورۀِ (وَالطُّورِ) يى بيراقهرق (وَالذَّارِيَات) دن صوڭره (وَالنَّجْمِ) سورهسنى ذكر ايتمسى بو إشارتى قوّتلنديرر.
هم شقِّ قمر معجزهسنى منكِرلره قارشى قوّتلى دليللر ايله إثبات ايدن معراج رسالهسنڭ ذيلى بولونان شقِّ قمر رسالهسى نامنده اوتوز برنجى مرتبهنڭ آخرنده اولان او رسالهيه، حضرتِ إمامِ على (رض) شقِّ قمرى نصِّ صريح ايله ذكر ايدن سورۀِ (اِقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ وَانْشَقَّ الْقَمَرُ) دن إقتباس ايدهرك اوتوز برنجى مرتبهنڭ عقبنده ذكر ايديلن (وَبِاِقْتَرَبَتْ لِىَ الْاُمُورُ تَقَرَّبَتْ) فقرهسيله صراحته ياقين إشارت ايدر.
معلومدر كه؛ رسالۀِ نور باشده اوتوز اوچ عدد سوزلردر و سوزلر ناميله ياد ايديلير. فقط اوتوز اوچنجى سوز مستقل دگل، بلكه اوتوز اوچ عدد مكتوباتدن