سلاست گوسترييور كه، گويا حالت بردر، بر درجۀِ فهمدر؛ صو گبى آقار بر سلاست گوسترييور. هم او قرآن متباعد، متعدّد مخاطبين أصنافنه متوجّهًا متكلّم اولديغى حالده، اويله بر سهولتِ بيانى، بر جزالتِ نظامى بر وضوحِ إفهامى وار كه؛ گويا مخاطبى بر صنفدر. حتّى هر بر صنف ظن ايدر كه، بِالأصاله مخاطب يالڭز كنديسيدر. هم قرآن، متفاوت متدرّج إرشادى بعض غايه‌لره ايصال و هدايت ايتمك ايچون نازل اولديغى حالده، اويله بر كمالِ إستقامت، اويله بر دقّتِ موازنت، اويله بر حسنِ إنتظام واردر كه؛ گويا مقصد بردر.

ايشته بو أسبابلر، مشوّشيتڭ أسبابى ايكن، قرآنڭ إعجازِ بياننده، سلاست و تناسبنده إستخدام ايديلمشلردر. أوت قلبى سقمسز، عقلى مستقيم، وجدانى مرضسز، ذوقى سليم هر آدم قرآنڭ بياننده گوزل بر سلاست، رعنا بر تناسب، خوش بر آهنك، يكتا بر فصاحت گورور. هم بصيره‌سنده سليم بر گوزى اولان گورور كه، قرآنده اويله بر گوز واردر كه، او گوز بتون كائناتى ظاهر و باطنى ايله واضح، گوز اوڭنده بر صحيفه گبى گورور، ايستديگى گبى چويرر، ايستديگى بر طرزده او صحيفه‌نڭ معنالرينى سويلر. شو برنجى نورڭ حقيقتنى مثاللر ايله توضيح ايتسه‌ك، بر قاچ مجلَّد لازم. اويله ايسه، سائر رسالۀِ عربيه‌مده و «إشارات الإعجاز»ده و شو يگرمى بش عدد سوزلرده شو حقيقتڭ إثباتنه دائر اولان ايضاحاتله إكتفا ايدوب مثال اولارق مجموعِ قرآنى بردن گوسترييورم.

ايكنجى نورى

قرآنِ حكيمڭ آيتلرينڭ خاتمه‌لرنده گوسترديگى فذلكه‌لر و أسماءِ حسنى جهتنده‌كى اُسلوبِ بديعيسنده اولان مزيتِ إعجازيه‌يه دائردر.

إخطار:

شو ايكنجى نورده چوق آيتلر گله‌جكدر. او آيتلر، يالڭز ايكنجى نورڭ مثاللرى دگل، بلكه گچمش مسائل و شعاعلرڭ مثاللرى دخى اولورلر. بونلرى حقّيله ايضاح ايتمك چوق اوزون گلير. شيمديلك إختصار و إجماله مجبورم. اونڭ ايچون غايت مختصر بر طرزده شو سرِّ عظيمِ إعجازڭ مثاللرندن اولان آيتلره برر إشارت ايدوب تفصيلاتنى باشقه وقته تعليق ايتدك.