حكمنده قولايلاشير. أگر واحدِ أحده ويريلمزسه؛ بر تك مخلوقڭ ايجادى، بتون موجودات قدر مشكلله‌شير و بر چكردك، بر آغاج قدر صعوبتلى اولور. أگر صانعِ حقيقيسنه ويريلسه، كائنات بر آغاج گبى و آغاج بر چكردك گبى و جنّت بر بهار گبى و بهار بر چيچك گبى قولايلاشير، سهولت پيدا ايدر. و بِالمشاهده گورونن حدسز مبذوليت و اوجوزلغڭ و هر نوعڭ سهولتله كثرتِ أفرادى بولونماسنڭ و كثرتِ سهولت و سرعتله منتظم، صنعتلى، قيمتلى موجوداتڭ قولايجه وجوده گلمه‌سنڭ سرلرينه مدار اولان و حكمتلرينى گوسترن يوزر دليللرندن و باشقه رساله‌لرده تفصيلاً بيان ايديلن بر ايكيسنه مختصر بر إشارت ايدرز.

مثلا: ناصلكه يوز نفر، بر ضابطڭ إداره‌سنه ويريلسه؛ بر نفرڭ، يوز ضابطڭ إداره‌لرينه ويريلمه‌سندن يوز درجه داها قولاى اولديغى گبى، بر اوردونڭ تجهيزاتِ عسكريه‌سى؛ بر مركز، بر قانون، بر فابريقه و بر پادشاهڭ أمرينه ويريلديگى وقت، عادتا كميةً بر نفرڭ تجهيزاتى قدر قولايلاشديغى گبى.. بر نفرڭ تجهيزاتِ عسكريه‌سى؛ متعدّد مركزلره، متعدّد فابريقه‌لره، متعدّد قوماندانلره حواله‌سى ده، عادتا بر اوردونڭ تجهيزاتى قدر كميةً مشكلاتلى اولويور. چونكه بر تك نفرڭ تجهيزاتى ايچون، بتون اوردويه لازم اولان فابريقه‌لرڭ بولونماسى گركدر.

هم بر آغاجڭ سرِّ وحدت جهتيله، بر كوكده، بر مركزده، بر قانون ايله موادِّ حياتيه‌سى ويريلديگندن؛ بيڭلر ميوه ويرن او آغاج، بر ميوه قدر سهولتلى اولديغى بِالمشاهده گورونور. أگر وحدتدن كثرته گيديلسه، هر بر ميوه‌يه لازم موادِّ حياتيه باشقه يردن ويريلسه؛ هر بر ميوه، بر آغاج قدر مشكلات پيدا ايدر. بلكه آغاجڭ بر أنموذجى و فهرسته‌سى اولان بر تك چكردك دخى، او آغاج قدر صعوبتلى اولور. چونكه بر آغاجڭ حياتنه لازم اولان بتون موادِّ حياتيه، بر تك چكردك ايچون ده لازم اولويور.