İçeriğe atla
عصاىِ موسى
عصاىِ موسى‌دن ايكنجى قسم · Sayfa 187

معلوم. حالبوكه كُرۀِ أرضدن بيڭ دفعه بيوك و طوپ گلّه‌سندن يتمش دفعه سرعتلى حركت ايدنلر، ييلديزلر ايچرسنده وار اولديغنى قوزموغرافيا سويله‌يور. ايشته سكونت ايچنده‌كى سكوتِ أجرامدن، صانعِ ذو الجلالڭ و قديرِ ذو الكمالڭ درجۀِ قدرت و تسخيرينى و نجومڭ اوڭا درجۀِ إنقياد و إطاعتنى آڭلا.

﴿حَرَكَةً فٖى حِكْمَةٍ﴾

هم سمانڭ يوزنده، حكمت ايچنده بر حركتى گورمگى آيت أمر ايدييور. أوت غايت عجيب و عظيم حركات، غايت دقيق و گنيش حكمت ايچنده‌در. ناصلكه بر فابريقه‌نڭ چرخلرينى و طولابلرينى بر حكمت ايچنده چويرن بر صنعتكار، فابريقه‌نڭ عظمت و إنتظامى درجه‌سنده درجۀِ صنعت و مهارتنى گوسترر. اويله ده: قوجه گونشه، سيّارات ايله برابر فابريقه وضعيتنى ويرن و او مدهش عظيم كره‌لرى صاپان طاشلرى مِثللو و فابريقه چرخلرى گبى أطرافنده دونديرن بر قديرِ ذو الجلالڭ درجۀِ قدرت و حكمتى، او نسبتده نظره تظاهر ايدر.

﴿تَلَئْلُأً فٖى حِشْمَةٍ تَبَسُّمًا فٖى زٖينَةٍ﴾

يعنى: هم سماوات يوزنده، اويله بر حشمت ايچنده بر پارلامق و بر زينت ايچنده بر تبسّم وار كه؛ صانعِ ذو الجلالڭ نه قدر معظّم بر سلطنتى، نه قدر گوزل بر صنعتى اولديغنى گوسترر. دونانما گونلرنده كثرتلى ألكتريق لامبالرى، سلطانڭ درجۀِ حشمتنى و ترقّياتِ مدنيه‌ده درجۀِ كمالنى گوسترديگى گبى؛ قوجه سماوات او حشمتلى، زينتلى ييلديزلريله صانعِ ذو الجلالڭ كمالِ سلطنتنى و جمالِ صنعتنى، اويله‌جه نظرِ دقّته گوسترييورلر.

﴿مَعَ اِنْتِظَامِ الْخِلْقَةِ مَعَ اِتِّزَانِ الصَّنْعَةِ﴾

هم دييور كه: سمانڭ يوزنده‌كى مخلوقاتڭ إنتظامنى، دقيق ميزانلر ايچنده مصنوعاتڭ موزونيتنى گور و آڭلا كه: اونلرڭ صانعى نه قدر قدير و نه قدر حكيم اولديغنى بيل. أوت مختلف و كوچك